De wereldwijde volksgezondheid raakt ons allemaal, van lokale uitbraken tot internationale pandemieën. Op Gist.Science vinden we de nieuwste inzichten die bepalen hoe we ziekten bestrijden en gezondheidssystemen verbeteren. Deze categorie belicht onderzoek dat direct invloed heeft op onze dagelijkse veiligheid en welzijn, vertaald naar begrijpelijke taal zonder dat de wetenschappelijke diepgang verloren gaat.

Elk nieuw preprint op medRxiv binnen dit domein wordt door ons direct verwerkt. Wij bieden zowel een toegankelijke samenvatting in gewone taal als een gedetailleerde technische analyse, zodat u de complexe data kunt begrijpen zonder dat u een doctoraat in de epidemiologie nodig heeft. Zo maken we de snelst mogelijke wetenschappelijke vooruitgang toegankelijk voor iedereen.

Hieronder vindt u de meest recente publicaties uit het onderzoek naar publieke en wereldwijde gezondheid, direct verzameld en samengevat voor u.

Phylogenetic Insights into SARS-CoV-2 Introductions and Spread in Georgia

Deze studie gebruikt een hybride fylogenetische analyse van bijna 10.000 Delta-varianten om de introductie en verspreiding van SARS-CoV-2 in Georgia te reconstrueren, waarbij wordt gebleken dat er ten minste 344 invoeringsgebeurtenissen plaatsvonden met significante detectievertragingen en dat de regio South Central een disproportioneel belangrijke bron van transmissie was.

Veytsel, G. E., Lyu, L., Stott, G., Carmola, L., Dishman, H., Bahl, J.2026-03-25📄 public and global health

Prevalence and Antimicrobial Resistance of Salmonella spp., Shigella spp., and Listeria monocytogenes in Poultry Feeds and Ready-to-Eat Foods: A Farm-to-Fork Study in Conflict-Affected Maiduguri, Nigeria

Dit onderzoek in het door conflict geteisterde Maiduguri, Nigeria, onthult de prevalentie van Salmonella, Shigella en Listeria in pluimveevoer en kant-en-klare voeding, waarbij significante multiresistentie en gebrekkige hygiëne worden aangetoond die een dringende noodzaak voor verbeterde One Health-toezicht en voedselveiligheidsmaatregelen onderstrepen.

Ali, H. B., Maladi, B. A., Alhassan, F. A., Bwalla, J. J., Tom, I. M., Ajagbe, J. M., Usman, M., Baba, A. S., Usman, Y.2026-03-24📄 public and global health

Global burden of preterm birth among newborns from 1990 to 2023 and projections to 2050: a retrospective trend analysis and projection study

Deze studie analyseert de globale last van vroeggeboorte van 1990 tot 2023 en projecteert tot 2050, waarbij wordt geconcludeerd dat hoewel sterfte en DALY's significant zijn gedaald, de prevalentie blijft stijgen en de last disproportioneel blijft bij laag-SDI-regio's en lagere-middeninkomenslanden.

Wan, H., Zhong, X., Zhang, X.2026-03-24📄 public and global health

Cardiovascular Risk Factors Identified Among Homeless Adults in San Francisco: Recommendations for Evidence-Based Outreach Services From a Quality Improvement Initiative

Deze kwaliteitsverbeteringsinitiatiefstudie in San Francisco identificeerde een hoge prevalentie van acuut cardiovasculair risico, met name ernstige hypertensie, onder dakloze volwassenen en bepleit gerichte outreach, medische verwijzingen en gezondheidseducatie om toekomstige cardiovasculaire gebeurtenissen te voorkomen.

Valliant, S. J., Rodriguez, I., Lee, A., Kulik, C., Punzalan, R., Holbrook, L., Tamayo, R., Mendoza, R., Puig, M., Anderson, T., Modan, Y., Athwal, S., Lugo, I., Hernandez, M., Silva-Castro, D.-E., Pe (…)2026-03-24📄 public and global health

Validation of HemoCue method and development of a revised hemoglobin cut-off to detect anemia in children aged 6-24-months

Deze studie valideert de HemoCue-methode voor het meten van hemoglobine bij kinderen van 6 tot 24 maanden in Bangladesh, stelt vast dat deze methode hemoglobineniveaus overschat ten opzichte van de gouden standaard DCM, en introduceert een aangepaste cut-off van 11,00 g/dL om de diagnose van bloedarmoede nauwkeuriger te stellen.

Mahfuz, M., Khan, A.-R., Hasan, S. M. T., Hossain, M. S., Rezwan, A. H. M., Mahfuz, M. T., Alam, M. A., Ahmed, T.2026-03-24📄 public and global health

Feasibility, Acceptability, and Cost of Community-Based Self-monitoring among Sex Workers Testing Positive for COVID-19 in Zimbabwe: A Mixed-methods Study.

Een co-ontwikkelde interventie in Zimbabwe die voedselpakketten en risicodifferentiatie combineerde, bleek haalbaar, acceptabel en kosteneffectief om sekswerkers die positief testten op COVID-19 te ondersteunen bij het naleven van isolatie, hoewel stigmatisering en andere financiële drukpunten nog aandacht vereisen.

Kabonga, I., Mangenah, C., Watadzaushe, C., Madanhire, C., Ruhode, N., Dunkley, Y., Karin, H., Corbett, E. L., Cowan, F. M., Sibanda, E. L.2026-03-23📄 public and global health

Facilitators and barriers to dietary choices among older adults living in rural Edo, South-south, Nigeria

Deze kwalitatieve studie in het platteland van Nigeria toont aan dat de voedselkeuzes van ouderen voornamelijk worden bepaald door structurele belemmeringen zoals economische toegang en voedselprijzen, in plaats van door individuele kennis, en pleit voor beleidsmaatregelen die het lokale voedselsysteem versterken.

Idiakheua, O. D., Williams, E. A., Abass, O. A., Idiakhua, E. J., Ranawana, V., Akparibo, R.2026-03-23📄 public and global health

Principles and performance of wastewater concentration methods for environmental surveillance of viruses: a systematic review and meta-analysis

Deze systematische review en meta-analyse evalueert de prestaties van zes principes voor het concentreren van afvalwatermonsters en biedt evidence-based richtlijnen voor de selectie van methoden, waarbij magnetische kralen en flocculatie respectievelijk effectiever blijken voor ingesloten en niet-ingesloten virussen.

Akello, J. O., Bellekom, B., Shaw, A. G., Grassly, N. C.2026-03-23📄 public and global health

Living hi: GBMSM narratives of pleasure, risk, and everyday hi-fun (chemsex) navigation in Thailand

Deze kwalitatieve studie in Thailand benadrukt dat ondersteuning voor GBMSM die 'hi-fun' (chemsex) praktiseren, moet evolueren van een abstinentie-georiënteerde aanpak naar flexibele schadebeperking en structurele hervormingen die hun beleving van plezier, verbinding en veiligheid erkennen.

Waratworawan, W., Samoh, N., Rodger, A. J., Prabowo, H., Lai, G., Phanuphak, N., Srichau, S., Ngamee, V., Bourne, A., Guadamuz, T. E., Witzel, T. C.2026-03-23📄 public and global health